Gemorroy kattalarda eng ko'p uchraydigan proktologik kasalliklardan biridir. U surunkali kechadi va zo'rayish davrlarida insonning hayot sifatini sezilarli darajada pasaytiradi1. Qaytalanishlarning oldini olish yo'nalishlaridan biri - yetarli darajada jismoniy faollikni saqlashdir. Shu sababli bemorlarda ko'pincha savol tug'iladi: gemorroy zo'rayganda va remissiya davrida sport bilan shug'ullanish mumkinmi va agar mumkin bo'lsa, qaysi sport turi ma'qul.
Erkaklar va ayollarda gemorroyda sport: zo'rayish davrida sport bilan shug'ullanish mumkinmi?
Gemorroyda qaysi jismoniy faoliyat turlari qarshi ko'rsatilgan
Gemorroy rivojlanishi va uning zo'rayishiga bir vaqtning o'zida ham og'ir jismoniy yuklamalar, ham kamharakat hayot tarzi sabab bo'ladi. Shu sababli jismoniy faollikni tanlashda «oltin o'rtalik» ni topish muhim.
Gemorroyda qaysi sport turlari ruxsat etiladi
Jismoniy faollikni tanlashda yengil sport turlariga ustunlik berish kerak, ular quyidagilar:
- suzish;
- sport yurishi;
- yugurish;
- yoga;
- davolovchi jismoniy mashqlar (LFK) va boshqalar.
To'g'ri yondashuv bilan ushbu sport turlari kichik chanoq mushaklarini mustahkamlashga, qorin ichki bosimini kamaytirishga, kichik chanoqda qon aylanishini yaxshilashga va dimlanishlarni bartaraf etishga, qabziyatning oldini olishga, yallig'lanish jarayonlari rivojlanish xavfini kamaytirishga va umuman organizmni mustahkamlashga yordam beradi.
Gemorroy zo'rayganda sport bilan shug'ullanish mumkinmi
Kasallik zo'raygan davrda, shuningdek jarrohlik davolashdan keyingi reabilitatsiya vaqtida jismoniy faollikni remissiya boshlanguncha cheklash kerak. Qachon sportga qaytish mumkinligini davolovchi shifokor hal qiladi. O'tkir davrda bemorga yotoq yoki yarim yotoq rejimi tavsiya etiladi, kasallik simptomlarini bartaraf etish uchun esa dori-darmon terapiyasi buyuriladi.
Davolash rejasiga Relief® liniyasidagi preparatlar kiritilishi mumkin. Ular turli tarkibga ega va bir nechta dori shakllarida ishlab chiqariladi:
- Relief® malhami va shamchalari tarkibida tomir toraytiruvchi komponent mavjud bo'lib, qon ketish, shish va anorektal sohada qichishishni kamaytirishga yordam beradi;
- Relief® Advance malhami va shamchalari og'riq qoldiruvchi va qichishga qarshi ta'sir ko'rsatadi;
- Relief® Ultra shamchalari yallig'lanishga qarshi va yara bitkazuvchi komponentlarni o'z ichiga oladi.
O'tkir davr tugagandan so'ng jismoniy yuklamalar asta-sekin kiritiladi. Dastlab bemor davolovchi jismoniy mashqlar bilan shug'ullanishi mumkin, ular quyidagi oddiy mashqlarni o'z ichiga oladi:
- oyoqlarni chalishtirib tik turgan holda dumba va anal soha mushaklarini ritmik qisish;
- qattiq stulda tik o'tirgan holda, gavdani biroz egib, orqa to'g'ri holatda perineal mushaklarni qisib-bo'shatish;
- orqada yotgan holda navbatma-navbat to'g'ri oyoqlarni ko'tarish, so'ng "velosiped" va "qaychi" mashqlarini bajarish, keyin sonlarni qoringa yaqinlashtirish;
- qorin bilan yotgan holatda, tizzalar, tirsaklar va kaftlarga tayanib, tosni navbat bilan ikki tomonga burish, shunda dumba polga tegadi;
- orqada yotib, tizzalar bukilgan, oyoqlar yelka kengligida bo'lganda tos qismini ko'tarish2.
Ushbu mashqlarni har kuni 20-30 daqiqa davomida bajarish mumkin, keyin esa jismoniy faollik darajasini asta-sekin oshirish kerak, ammo faqat shifokor bilan maslahatlashgandan so'ng.
Adabiyotlar:
1. RF SSV 2020 yilgi klinik tavsiyalari: Gemorroy: https://legalacts.ru/doc/klinicheskie-rekomendatsii-gemorroi-utv-minzdravom-rossii/
2. Linkevich A.Yu. Gemorroy profilaktikasi: https://ncgb.by/index.php/gazeta-ncgb-meterial/41-gazeta-statiy/1062-profilaktika-gemorroya
LMR-CH-20210621-52