Gemorroy - to'g'ri ichakning pastki qismi yoki anal soha tomirlarining kasalligidir. Ba'zi baholashlarga ko'ra, kattalarning 50%i hayoti davomida kamida bir marta ushbu muammo bilan duch keladi1. Kasallikning haqiqiy tarqalganligini aniqlash qiyin, chunki odamlar shifokorga murojaat qilishdan uyaladilar. Yetarli davolash bo'lmasa, gemorroy surunkali shaklga o'tishi va asoratlarga olib kelishi mumkin, jumladan kamqonlik, yallig'lanish, tugunlarning tushib chiqishi, anal yoriqlar2.
Kimlarda gemorroy rivojlanishi mumkin?
Gemorroy kasalligi anorektal sohada qon aylanishining buzilishi va to'qimalarning patologik o'zgarishi bilan bog'liq:
bog'lamlar va mushaklar zaiflashadi va gemorroidal tugunlarni yomonroq ushlab turadi.
Kasallik rivojlanishining aniq mexanizmi hali to'liq aniqlanmagan, ammo shifokorlar quyidagi xavf omillarini aniqlaganlar:1,2
- qabziyat, bunda kuchanish va hojatxonada uzoq o'tirish talab qilinadi, bu esa venalarga yuklamani oshiradi;
- surunkali diareya;
- o'tirib turmush tarzi, bunda kichik chanoq sohasida qon aylanishi buziladi va tomir tonusi pasayadi;
- uzoq vaqt oyoqda turish zarurati;
- og'ir yuk ko'tarish yoki qorin mushaklarini zo'riqtirishni talab qiladigan sport turlari;
- homiladorlik;
- oziq tolalari kam bo'lgan dieta, bu qabziyatni keltirib chiqaradi;
- achchiq ovqatlar va spirtli ichimliklarni suiiste'mol qilish.
Tugunlarning joylashuviga qarab ichki va tashqi gemorroy farqlanadi.
Ichki gemorroyda venalar to'g'ri ichak ichida kengayadi, tashqi gemorro yda esa tugunlar anus atrofida joylashadi.
Ko'pincha ichki va tashqi belgilarni birlashtiruvchi kombinatsiyalangan gemorroy uchraydi.
Kasallik kechishiga ko'ra gemorroy surunkali yoki o'tkir bo'lishi mumkin. Agar tugunlarda tromblar hosil bo'lsa - bu odatda bir necha kun ichida o'tib ketadigan o'tkir gemorroy hisoblanadi. Surunkali gemorroy esa oylar va yillar davomida bezovta qilishi mumkin.
Surunkali gemorroyning 4 bosqichi ajratiladi:2
Relief® Ultra shamchalari
Boshlanishida gemorroy sezilmay o'tishi mumkin. Kam miqdordagi yorqin qizil qon ajralishi - bu bosqichdagi yagona, lekin majburiy bo'lmagan simptom. Keyinchalik boshqa belgilar qo'shilishi mumkin2:
Surunkali gemorroy kompleks davolashni talab qiladi; odatda konservativ davolashdan boshlanadi, jarrohlik usullarga esa ko'pincha so'nggi bosqichlarda, simptomlar doimiy bo'lib qolgan va konservativ davolash samara bermaganda murojaat qilinadi3
Asosiy maqsad - kasallik rivojlanishini to'xtatish, gemorroidal tugunlar trombozi va boshqa asoratlarning oldini olish hamda zo'rayishni qo'zg'atuvchi omillarni bartaraf etishdir. Konservativ farmakoterapiya quyidagilarni o'z ichiga oladi:1-3
- yallig'lanishga qarshi va og'riq qoldiruvchi vositalar (ko'pincha mahalliy - malham, krem va shamlar);
- qon ketishda gemostatik vositalar;
- trombozda antikoagulyantli malhamlar;
- tizimli flebotoniklar - tomir devorlarini mustahkamlaydi; qabziyatda surgi vositalar; najas buzilishida ferment preparatlari va adsorbentlar.
Agar shifokor mahalliy terapiyani tanlasa, u «Relief» liniyasidagi sham yoki malhamlarni buyurishi mumkin. «Relief» preparatlari gemorroy simptomlariga qarshi samarali: qichishish, yallig'lanish, qon ketishni kamaytiradi va og'riqni yengillashtiradi. Shu bilan birga, liniyadagi preparatlar tarkibi bilan farqlanadi va turli simptomlar uchun mo'ljallangan:
- Relief sham va malhami tarkibida fenilefrin mavjud bo'lib, u tomirlarni toraytiradi va shish, qon ketish hamda qichishishni kamaytiradi;
- Relief Advance shamlarida benzokain mavjud bo'lib, u mahalliy og'riq qoldiruvchi ta'sir ko'rsatadi va qichishish hamda kuydiruvchi hissni kamaytiradi;
- Relief Ultra shamlarida gidrokortizon atsetat (yallig'lanishga qarshi) va rux sulfat mavjud bo'lib, ular yara, yoriq va eroziyalarni tezroq bitishiga yordam beradi.
1. Lorenzo-Rivero S. Hemorrhoids: diagnosis and current management // Am. Surg. 2009. Vol. 75, № 8. P. 635.
2. Vorobyev G. I., Shelygin Yu. A., Blagodarny L. A. Gemorroy: shifokorlar uchun qo'llanma. - 2-nashr, qayta ishlangan va to'ldirilgan. - M.: Litterra, 2010. - 200 bet.
3. O'tkir va surunkali gemorroy bilan og'rigan kattalarni diagnostika va davolash bo'yicha klinik tavsiyalar, Moskva, 2013, 19 bet.
4. Makarov I.V., Dolgikh O.Yu. Gemorroy: o'quv qo'llanma. - M.: GEOTAR-Media, 2013. - 147 bet.
L.RU.MKT.CC.10.2019.2898
Maqolalar
Xojatga boorish haqida noqulay vaziyatlar
Xojatga boorish xar biro dam ucun asisiy va kundalik mashg`ulotdir. Ammo siz tibbiy nuqtai nazardan xamma narsani to`g`ri qilyapgan bo`lgansiz?
Bavosildan jarrohliksiz qanday qutilish mumkin
Bavosil - u haqida gapirish qiyin, lekin erta bosqichlarda boshqarish oson bo'lgan muammo. U har qanday yoshda uchrashi mumkin, shu jumladan yoshi kattalarda ham.
Bavosilning 1 bosqichi
Proktologlar ko'pincha bavosil bizlarga tik yurishga qo'shimcha qilib berilgan deyishadi. Yer yuzining1 har to'rtinchi yashovchisi undan aziyat chekadi.
Bavosilning 2-bosqichi
Bavosilning paydo bo'lishi turli sabablarga bog'liq. U homiladorlikdan keyin, qabziyat, qattiq yo'tal qo'zishlaridan aziyat chekadiganlar, kam harakatli hayot tarzini olib boradiganlarda paydo bo'lishi mumkin.
Bavosilning 3-bosqichi
Bavosil - proktologga murojaatning eng ko'p uchraydigan sababi, undan yer yuzining har to'rtinchi yashovchisi aziyat chekadi.
Bavosilning asosiy namoyon bo'lishi - to'g'ri ichakning shilliq osti qavatida qon turib qolishi natijasida vena tugunlarining paydo bo'lishi.
Bavosil - proktologga murojaatning eng ko'p uchraydigan sababi, undan yer yuzining har to'rtinchi yashovchisi aziyat chekadi.
O`tkir gemorroy(bavosil): sabablari, simptomlari va davolash
O`tkir gemoroyni (bavosil) qanday belgilar bilan aniqlash mumkinligi va u bian nima qilish kerakligina tahlil qilamiz.